Ու՞ր են հոսելու էլիտար շենքերի կենցաղային կեղտաջրերը

Քաղաքների ընդարձակում կամ նոր թաղամասերի կառուցում. նախ պետք է հաշվի նստել գոյություն ունեցող ենթակառուցվածքների հետ, իսկ դրանց բացակայության դեպքում ստեղծել համապատասխան ենթակառուցվածքներ, ապա մտածել կառուցապատում իրականացնելու մասին։

2026թ․ մարտի 26-ին ժամը 12։00-ին Արմավիրի համայնքապետարանի նիստերի դահլիճում տեղի ունեցավ «Ալվինա բնակելի համալիր» ՍՊ ընկերության կողմից ներկայացված Արմավիրի մարզի Արմավիր համայնքի Արմավիր բնակավայրի Աշուղ Ջիվանու փողոց 12 հասցեում նախատեսվող բազմաֆունկցիոնալ բնակելի համալիրի կառուցման շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության գնահատման հաշվետվության վերաբերյալ 2-րդ հանրային լսումը։
Հարկ է նշել, որ 2025թ․ նոյեմբերի 11-ին բազմաֆունկցիոնալ բնակելի համալիրը շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության փորձաքննության «Աշուղ Ջիվանու փողոցի 12 հասցեում նախատեսվող բազմաֆունկցիոնալ բնակելի համալիրի կառուցման շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության գնահատման հաշվետվությանը տրվում է պետական փորձաքննական բացասական եզրակացություն» (ԲՖ N 264-25)։

Ըստ ներկայացված նախագծի՝ նախատեսվում է Արմավիր քաղաքի կենտրոնում կառուցել 530 բնակարանով 15 և մասամբ 16 հարկանի բնակելի շենք։
Հանրային քննարկման ընթացքում ապագա բնակելի շենքին կից Շահումյան փողոցի առաջին նրբանցքի առանձնատների բնակիչները ներկայացրեցին իրենց դժգոհությունները, իսկ «Ալվինա բնակելի համալիր» ՍՊ ընկերության կողմից քննարկմանը ներկա ներկայացուցիչները հակադարձելով փորձում էին փարատել բնակիչների արդարացի մտահոգությունները։ Բնակիչներին մասնավորապես անհանգստացնում էր կառուցվող շենքի սահմանված հեռավորության խախտումները, բնական լույսից զրկվելու, իրենց սեփական տարածքում անձնական կյանքի իրավունքից զրկվելու և ավտոմեքենաների ստորգետնյա կայանատեղիի մուտքն իրենց նրբանցքով նախատեսելու փաստը, երբ նրբանցքի լայնությունը 6 մետր է, իսկ որոշ տեղեր՝ ավելի նեղ։

Հայաստանում վերջին տասնամյակում մեծ թափ է ստացել բնակելի և հասարակական շենքերի կառուցումը` առանց հաշվի նստելու պահանջարկի և ենթակառուցվածքների առկայության հետ։
Երևան քաղաքում անկանոն կառուցապատման պատճառով առաջացած խնդիրները պետք է ստիպեին Հայաստանի մյուս քաղաքներում բազմաբնակարան շենքերի կառուցում իրականացնել` հաշվի նստելով մարդկանց կենսագործունեություն իրականացնելու համար անհրաժեշտ բոլոր գործիքների հետ։
Արմավիր քաղաքի արևմտյան հատվածում նախատեսվում է կառուցել նոր բնակելի թաղամաս` 1650 բնակարանով և մեկ Աշուղ Ջիվանի փողոցի 12 հասցեում 15 հարկանի բնակելի շենք քաղաքի կենտրոնում` 530 բնակարանով։
Բնակելի թաղամասի շինարարական աշխատանքներն արդեն մեկնարկել են, իսկ Աշուղ Ջիվանի փողոցի 12 հասցեում 15 հարկանի բնակելի շենքի կառուցման ճակատագիրը գտնվում է քննարկումների փուլում։

Հանրային քննարկմանը մասնակցում էր «ԱԼՏ» Հեռուստաընկերությունը և մեր կողմից հարց բարձրացվեց կենցաղային կեղտաջրերի հետ կապված խնդիրը։ Պատասխանող կողմը նշեց, որ ունեն «Վեոլիա Ջուր» ՓԲ ընկերության կողմից տրամադրված տեխնիկական պայման։
Հարցում ուղարկեցինք «Վեոլիա Ջուր» ընկերությանը՝ ցանկանալով տեղեկանալ, թե միավոր ժամանակում որքա՞ն կենցաղային կեղտաջուր է նախատեսվում լցնել կոյուղագիծ՝ համաձայն իրենց տրամադրած ՎՋ 2400/2025, 18․06․2025թ․ տեխնիկական պայմանի։ Սակայն պատասխան դեռևս չենք ստացել։
«Վեոլիա Ջուր» ՓԲ ընկերությունն ունի ջրօգտագործման և ջրահեռացման թույլտվություն թիվ 0251 տրված 21․08․2023թ․ ՀՀ Շրջակա միջավայրի նախարարության կողմից, 5 տարի ժամկետով։ Թույլտվության մեջ նշվում է նաև Արմավիրի մարզ, ջրահեռացման տարեկան ծավալը՝ 12 մլն 619 հազար խորանարդ մետր, ջրահեռացման վայրը՝ Սևջուր գետ։

Մոտավոր հաշվարկներով, շինարարական աշխատանքների ավարտից և բնակեցումից հետո շրջակա միջավայրը աղտոտող կեղտաջրի տարեկան ծավալը, միայն 2 թաղամասերի բնակիչների կեղտաջրով, կավելանա մեկ մլն խորանարդ մետրով։
Ըստ կառուցապատողների, թաղամասերում լինելու են նաև օժանդակ հասարակական տարածքներ։ Այս քանակից դատելով՝ հասկանալի է դառնում, թե ինչու «Վեոլիա Ջուր» ընկերությունը տեխնիկական պայմանում կոյուղաջրի քանակ չի նշել։
Արմավիր քաղաքի կենտրոնում, որտեղ կառուցվելու է բազմաֆունկցիոնալ բնակելի համալիրը, մեծ խնդիր կա նախադպրոցական հաստատությունների քանակի հետ կապված։
Արմավիր քաղաքում մանկապարտեզի հասակի երեխաների միայն 20 տոկոսն է հաճախում մանկապարտեզ և, քաղաքը չի կարողանում ապահովել բավարար տեղեր բոլոր ցանկացողների համար։ Ենթադրվում է, որ 530 բնակարանը ձեռք կբերեն երիտասարդ ընտանիքները և յուրաքանչյուր ընտանիքում 2 կամ ավելի մանկահասակ և դպրոցահասակ երեխաներ կլինեն, որոնց պետք է տեղավորել քաղաքի դպրոցներում և մանկապարտեզներում։
Արմավիր քաղաքի Աբովյան փողոցի վերջնամասում կառուցվող 1650 բնակարանով թաղամասում նախատեսվում է կառուցել մանկապարտեզ։ Բնական է, որ մեկ կամ լավագույն դեպքում 3 մանկապարտեզը չեն կարող խնդիրը մեղմել, իսկ դպրոցների մասին բոլորը լռում են։

Նախատեսվող բազմաֆունկցիոնալ բնակելի համալիրի անլուծելի խնդիրներից է նաև թաղամասի մուտքն ու ելքը։ Մեկ մուտքը դուրս է գալիս նրբանցք, որի լայնությունը ընդամենը 6 մետր է, ավելի պատկերավոր՝ նրբանցքի հանդիպակաց տների հեռավորությունը միմյանցից 6 մետր է։ Նրբանցքը չունի մայթեր, երեխաների անվտանգության խնդիրը դառնում է օրհասական։ Մյուս մուտքը 6 մետր լայնությամբ է դեպի Շահումյան փողոց, որի թողունակությունը չի կարող բավարարել 6-7 հարյուր մեքենաների տեղաշարժի համար՝ հատկապես, որ կառուցվող շենքերի առաջին հարկերը լինելու են հասարակական և կոմերցիոն տարածքներ։ Կառուցապատողը և նախագծողն ունեն հաշվարկներ, թե ինչպե՞ս և որքա՞ն ժամանակում հնարավոր կլինի տարհանել բազմաֆունկցիոնալ բնակելի համալիրի բնակիչներին։
Կառուցապատումը նույնպես զարգացում է և ունի բազմաթիվ դրական կողմեր, սակայն յուրաքանչյուր կառուցապատումից առաջ պետք է առաջին հերթին մտածել ենթակառուցվածքներ ստեղծելու, բնակիչների առողջության և անվտանգության մասին։